کوه های طارم و قره پشتلو زنجان، زیستگاه مناسب پلنگ



پرویز رستمی، روز چهارشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا، افزود: با توجه به اینکه پلنگ، استتار شونده قهاری است و بر حسب غریزه ذاتی از چشم‌ها پنهان می‌ماند بنابراین مشاهده آن به ندرت اتفاق می‌افتد.

وی اظهار داشت: این گونه جانوری شاخص و نادر، حیوانی قلمرو طلب است و اگر طعمه کافی در زیستگاه داشته باشد در این صورت به دام‌های اهلی و انسان‌ها نزدیک نمی‌شود و در این استان از حمله این جانور به دام‌ها، گزارشی واصل نشده است.

رستمی یاد آور شد: اواخر سال ۹۶، در خصوص حمله یک قلاده پلنگ به یک فرد روستایی در ارتفاعات شهرستان طارم که قلمرو این حیوان زیبا و وحشی است، گزارش شد و وی مدعی بود که که بر اثر درگیری با پلنگ از ناحیه پیشانی و دست مجروح شده است اما در بیان چگونگی این رویداد نیز دچار تناقض گویی هایی شد که با حقیقت، سنخیت چندانی نداشت.

وی افزود: پلنگ در حالت معمول به انسان حمله نمی‌کند اما اگر تحریک شود و یا مورد اصابت گلوله شکارچیان قرار گیرد بی هیچ ترس و واهمه‌ای به سمت افراد حمله ور می‌شود پس بهتر است از این کار به جد پرهیز شود.

رستمی اظهار داشت: کل و بز و گراز و در مواقعی نیز خرگوش‌ها، غذای دلخواه پلنگ‌ها هستند بنابرین این جانور بسیار زیبا در این ۲ منطقه از زنجان مشکلی به لحاظ وجود طعمه و شکار ندارد.

امنیت و آرامش در قلمرو پلنگ‌های این استان برقرار است

مدیر روابط عمومی اداره کل حفاظت محیط زیست استان زنجان نیز، گفت: امنیت و آرامش در زیستگاه و قلمرو پلنگ‌ها در این استان با تلاش محیط بانان برقرار است و امید داریم با همکاری عموم افراد هیچ خطری از جانب انسان‌ها، حیات این گونه شاخص را تهدید نکند.

امجد باقری افزود: این اداره کل برای حفاظت از این گونه جانوری، بطور مستمر زیستگاه‌های اصلی این گونه کمیاب و شاخص را زیر نظر قرار می‌دهند تا امنیت و آرامش در این زیستگاه‌ها برقرار باشد.
وی اظهار داشت: منطقه شکار ممنوع خرمنه سر در شهرستان طارم، منطقه شکار ممنوع فیله خاصه زنجان ومنطقه حفاظت شده سرخ آباد در شهرستان‌های زنجان و طارم و بخشی از منطقه شکار ممنوع خراسانلو در شهرستان ابهر، زیستگاه اصلی پلنگ‌ها در این استان است و محیط بانان این مناطق را با دقت پایش می کنند.
باقری با بیان اینکه حمله پلنگ به دام‌های اهلی و انسان در این استان، بسیار کمتر اتفاق افتاده است و اگر زیستگاه و قلمرو این گونه جانوری مورد تهدید واقع نشود در این صورت شاهد حمله احتمالی آنها به انسان‌ها و دام‌های اهلی نیز نخواهیم بود.
وی یادآور شد: بهمن ماه ۹۶، گزارشی در خصوص حمله یک قلاده پلنگ به یک دامدار از اهالی روستای تشویر در شهرستان طارم از توابع این استان در ارتفاعات روستاهای لهنه و زرده به این اداره کل رسید و این فرد به تنهایی و به منظور تفریح و پیاده روی پای در قلمرو این حیوان گذاشته و مدعی بود که بر اثر هجوم پلنگ از ناحیه پیشانی و دست چپ مصدوم شده است که در بیان چگونگی این رویداد نیز دچار تناقض گویی هایی شد که با حقیقت منطبق نبود.
باقری از گردشگران طبیعت و چوپانان خواست به تنهایی به مناطق صخره‌ای و دربندها که احتمال وجود جانوران درنده ای چون پلنگ نروند چراکه بیم خطر وجود دارد و به حتم پا گذاشتن به قلمرو حیات وحش درنده ریسک بسیار بالایی است.
وی یادآور شد: طی سال‌های ۹۲، و ۹۴ و ۹۵ به ترتیب ۳، ۲، ۳ و ۳ قلاده پلنگ در مناطق شکار ممنوع خرمنه سر و حفاظت شده سرخ آباد ازسوی محیط بانان مشاهده و با استفاده از دوربین فیلمبرداری مستند سازی شد و سال ۹۴ نیز لاشه یک قلاده پلنگ در منطقه حفاظت شده سرخ آباد زنجان یافت شد.
با توجه به اینکه پلنگ، جانوری قلمرو طلب است و به طور معمول حدود ۶۰ کیلومتر مربع را برای زیست خود انتخاب می‌کند بنابرین مشاهده و شمارش تعداد دقیق آنها کاری سخت و دشوار است.
پارسال، پلنگی در این سه منطقه مشاهده نشد اما آثار به جا مانده از این گونه جانوری، همچون ردپا و فضولات، خبر از وجود آن در زیستگاه را می‌داد که این علائم موجب دلگرمی و مسرت بود.
به هر میزان زیستگاه‌های اصلی پلنگ از وجود امنیت و طعمه لازم و کافی برخوردار باشد در این صورت، جان این گونه جانوری کمیاب و زیبا نیز مورد تهدید و خطر قرار نخواهد گرفت.
مهر ماه سال ۹۱ برای نخستین بار در این استان، یک قلاده پلنگ ماده به همراه سه توله در منطقه شکار ممنوع خرمنه سر واقع در شهرستان طارم از سوی عوامل اجرایی این اداره کل مشاهده و فیلمبرداری شد.
هرچند به علت محدودیت زاویه دید و وجود موانع طبیعی و استتار توله‌ها در پای درخت، فیلمبرداری از رفتار و حرکات توله پلنگ‌ها به هنگام تغذیه با شیر مادر و جست و خیز آنها میسر نشده بود اما حرکات پلنگ ماده به مدت ۱۰ دقیقه مستندسازی شده است و مشاهده این چهار قلاده پلنگ ایرانی در این منطقه، خبر از وجود یک قلاده پلنگ نر را می‌داد.
فیلمبرداری از پلنگ‌ها در طبیعت را کاری سخت و دشوار است و این جانور وحشی و گوشتخوار که نادر و کمیاب نیز می‌باشد بطور معمول شب‌ها به شکار پرداخته و برخی مواقع نیز در اوایل صبح و یا اواخر روز مشاهده می‌شود.
سال ۹۴ نیز در ارتفاعات غار خرمنه سر در شهرستان طارم، یگ گروه سه نفره از کارشناسان و محیط بانان این اداره کل در حین شمارش کل و بزهای این منطقه، یک قلاده پلنگ را با دوربین چشمی به صورت لحظه‌ای رؤیت کرده و به منظور مستند سازی بلافاصله به محل موردنظر عزیمت و از فاصله حدود ۳۰۰ متری از این پلنگ نر جوان در حال استراحت، فیلمبرداری کرده بودند.

بعد یک ماه از این واقعه، یک گروه اعزامی که به منظور بررسی وجود بیماری ppr (طاعون نشخوار کنندگان کوچک) در منطقه در حال گشت زنی بودند در دربند باور منطقه خرمنه سر با مشاهده ۲ قلاده پلنگ اقدام به تصویر برداری کردند و با توجه به فصل و زمان جفت گیری به احتمال بسیار این پلنگ‌های نر و ماده بودند.

شکار هر قلاده پلنگ مبلغ ۸۰ میلیون تومان جریمه دارد که شکارچی متخلف، به عنوان ضرر و زیان به طبیعت و حیات وحش باید به حساب محیط زیست واریز کند و از جنبه عموم جرم نیز باید قاضی پرونده رأی و نظر دهد.

منطقه حفاظت شده سرخ آباد در شهرستان‌های زنجان و طارم و با مساحت ۱۲۲ هزار و ۶۱۸ هکتار از سال ۱۳۷۵ تحت حفاظت قرار گرفته است که دشت سهرین این منطقه یک زیستگاه با ارزش آهو محسوب می‌شود و منطقه شکار ممنوع خرمنه سر، نیز به وسعت حدود ۷۷ هزار و ۸۸۵ هکتار در شمال استان زنجان و دامنه جنوبی سلسله جبال البرز واقع شده است.
حیات وحش منطقه شامل کل و بز، خرس قهوه‌ای، پلنگ، سیاه گوش، گرگ، گربه وحشی، کفتار، گراز، کبک دری، کبک چیل، طرلان، دلیجه، شاه بوف، عقاب طلایی و انواع پاسری فرمها بوده و گونه‌های گیاهی آن نیز نظیر ارس، بلوط، گردو، بنه، ازگیل، زالزالک، سیاه تلو، افرا، داغداغان، ولیک، آلبالوتلخه، بادام کوهی، راش و انواع گون می‌باشد.
منطقه فیله خاصه نیز از سال ۸۶ جزو مناطق شکار ممنوع استان زنجان اعلام شد و وسعت آن ۱۱۰ هزار و ۵۳۲ هکتار است و گونه‌های درختی مختلف، همچون درختان میوه و صنوبر و گونه‌های گیاهی همچون انواع آویشن، درمنه، انواع خانواده گندمیان و گیاهان بالشتکی و همچنین آهوی ایرانی، گراز، سمور سنگی، پرندگانی چون کبک، باقرقره، انواع پرندگان شکاری، انواع پرندگان آبزی و کنار آبزی مهاجر زمستانی و انواع خزندگان در این منطقه وجود دارد.
منطقه شکار ممنوع خراسانلو، واقع در شهرستان‌های ابهر – خرمدره به دلیل داشتن آب و هوای معتدل کوهستانی و زمین‌های حاصلخیز از تنوع گونه‌های گیاهی و جانوری خاصی برخوردار است و بیش از ۱۳ نوع پستاندار از جمله قوچ و میش ارمنی و البرزی، آهو، پلنگ، خرس قهوه‌ای، خوک وحشی، گرگ و سیاه گوش و ۲۲ گونه از انواع پرندگان چون کرکس، قرقی، سینه سرخ ایرانی، دلیجه، سارگپه در این منطقه زیست می‌کنند.

منطقه حفاظت شده سرخ آباد در شهرستان‌های زنجان و طارم و با مساحت ۱۲۲ هزار و ۶۱۸ هکتار از سال ۱۳۷۵ تحت حفاظت قرار گرفته است که دشت سهرین این منطقه یک زیستگاه با ارزش آهو محسوب می‌شود و منطقه شکار ممنوع خرمنه سر، نیز به وسعت حدود ۷۷ هزار و ۸۸۵ هکتار در شمال استان زنجان و دامنه جنوبی سلسله جبال البرز واقع شده است.
حیات وحش منطقه شامل کل و بز، خرس قهوه‌ای، پلنگ، سیاه گوش، گرگ، گربه وحشی، کفتار، گراز، کبک دری، کبک چیل، طرلان، دلیجه، شاه بوف، عقاب طلایی و انواع پاسری فرمها بوده و گونه‌های گیاهی آن نیز نظیر ارس، بلوط، گردو، بنه، ازگیل، زالزالک، سیاه تلو، افرا، داغداغان، ولیک، آلبالوتلخه، بادام کوهی، راش و انواع گون می‌باشد.
منطقه فیله خاصه نیز از سال ۸۶ جزو مناطق شکار ممنوع استان زنجان اعلام شد و وسعت آن ۱۱۰ هزار و ۵۳۲ هکتار است و گونه‌های درختی مختلف، همچون درختان میوه و صنوبر و گونه‌های گیاهی همچون انواع آویشن، درمنه، انواع خانواده گندمیان و گیاهان بالشتکی و همچنین آهوی ایرانی، گراز، سمور سنگی، پرندگانی چون کبک، باقرقره، انواع پرندگان شکاری، انواع پرندگان آبزی و کنار آبزی مهاجر زمستانی و انواع خزندگان در این منطقه وجود دارد.
منطقه شکار ممنوع خراسانلو، واقع در شهرستان‌های ابهر – خرمدره به دلیل داشتن آب و هوای معتدل کوهستانی و زمین‌های حاصلخیز از تنوع گونه‌های گیاهی و جانوری خاصی برخوردار است و بیش از ۱۳ نوع پستاندار از جمله قوچ و میش ارمنی و البرزی، آهو، پلنگ، خرس قهوه‌ای، خوک وحشی، گرگ و سیاه گوش و ۲۲ گونه از انواع پرندگان چون کرکس، قرقی، سینه سرخ ایرانی، دلیجه، سارگپه در این منطقه زیست می‌کنند.

۶۰۸۴/‌۶۰۸۵

منبع: ایرنا

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *